Büyükada Gezi Rehberi

Büyükada Rehberi: Biz Gezdik, Size Anlatıyoruz

Kaç kez gittiğimizi saymayı bıraktık. Kendimize küçük çaplı bir Büyükada müdavimi diyebiliriz. Şarkılara, şiirlere, filmlere konu olmuş bu adaya her gidişimizde listeye yeni bir yer ekliyoruz. Bu yazıda hepsini topladık: ne yedik, nerede bisiklet sürdük, nerede yokuş çıkıp pişman olduk, nerede gün batımını izledik. Notlarımız size yol göstersin.

Not: Bu yazı reklam ya da iş birliği değildir. Tamamen gezdiğimiz yerlerden ve deneyimlerimizden oluşan bir tavsiye listesidir.

Büyükada'yı Büyükada Yapan Ne?

Büyükada, Marmara Denizi'ndeki Prens Adaları'nın en büyüğü. Eski adı Prinkipos. Eskiden beri âşıkların adası olarak anılıyor. İstanbullular için sadece yaz değil, her mevsimin kaçış noktası. Arnavut kaldırımlı sokaklarda yürürken eski İstanbul'u yaşamak istiyorsanız doğru yerdesiniz.

Adanın asıl farkı sessizliği. Yeşil ile mavi iç içe geçmiş, korna ve araba gürültüsünden eser yok, çünkü adada motorlu taşıt kullanımı yasak. Her yere yürüyerek ya da bisikletle gidiyorsunuz. Böylece sokaklara, dokuya karışıyorsunuz. Büyükada deyince akla romantizm ve doğadan sonra sessizlik ve huzur geliyor.

Adanın kalıcı nüfusu 7 bin civarında. Bahar ve yaz aylarında turistler ve yazlıkçılarla bu sayı neredeyse 10 katına çıkıyor. Sonbahar ve kış daha sakin, ama hafta sonları ve tatil günlerinde mevsim ne olursa olsun ada kalabalık. Biz sessizlik arıyorsak sonbahara ve hafta içine bakıyoruz.

Büyükada'ya Nasıl Gidilir?

Kabataş, Kadıköy ve Bostancı'dan kalkan Şehir Hatları, Turyol ve Mavi Marmara vapurlarından birini seçebilirsiniz. Adada toplu ulaşım elektrikli otobüs ve taksilerle sağlanıyor, araçlarda sadece İstanbulkart geçiyor. Dönüş vapurunda mümkünse dış güvertede oturun ve gün batımıyla eve dönün. Bizim hiç vazgeçmediğimiz ritüel bu.

Bir Günlük Büyükada Rotası

Dikkat: Büyükada tek güne sığmayabilir. Yine de hızlandırılmış bir gün isteyenler için bizim rotamız şöyle.

Sabah: Börek, Kahve, Nostaljik Fotoğraf

Vapurdan iner inmez Büyükada Pastanesi'ne gidiyoruz. Kremalı börek favori, biz bir keresinde patlıcanlıdan yana oy kullandık ve pişman olmadık. Pastanede sakızlı, tarçınlı, lokumlu kurabiyeleri de denemek lazım. Kahvaltıyı daha uzun yapmak isterseniz Fici ve Akasya'nın serpme kahvaltıları var.

Sonra damla sakızlı kahvesiyle Madamin Kahvesi'ne geçiyoruz. Hemen karşı sokakta Gezgin Sahaf var. Burada nostaljik fotoğraf çektirebiliyorsunuz. Tek kare ücreti var, yanında kitap ayracı ve kartpostal hediye ediyorlar, kendiniz seçiyorsunuz. Haritada "gezgin sahaf" yazarak kolayca bulabilirsiniz. Sokaktaki diğer kitapçılara, örneğin Ksidas Kitabevi'ne de göz atın.

Bisiklet Zamanı

Karaya ayak bastığınız gibi Meydan'daki yerlerden bisiklet kiralayabilirsiniz. Adanın her köşesinde çiçeklerle süslenmiş kiralık bisikletler görüyorsunuz. Saat ücreti ile çalışıyorlar. Özellikle Nizam tarafındaki sokaklarda dolaşmak çok keyifli. Taş Mektep'e çıkıp manzaraya karşı mola vermek de rotamızın sabitlerinden. Yürümeyi seviyorsanız ada yürüyerek de gezilir. Özellikle baharda ağaçlar, çiçekler, meyve ağaçları ve ahşap köşklerin mimarisi arasında zamanın nasıl geçtiğini anlamıyorsunuz.

Artık fayton kullanılmasa da, bu fotoğrafı nostalji için bırakıyorum.

Aya Yorgi: Yokuş, Manzara ve İki Eleştiri

Adanın iki tepesinden güneydeki Yücetepe'de, adanın en yüksek noktasında Aya Yorgi Manastırı ve Kilisesi var. Adaya gelen herkesin uğradığı yer. İnanışa göre yürüyerek çıkanlar dileklerinin kabul olmasını umuyor. Hıristiyan inancına göre 23 Nisan ve 24 Eylül'de yürüyerek çıkanlar hacı sayılıyor, o günlerde ziyaretçi sayısı iyice artıyor. Türkiye'de başpiskoposluğun kabul ettiği tek kilise olduğu da söyleniyor. Gezerken içindeki tarihi eserlere de bakabilirsiniz. Yol boyunca bazı kalıntılar yıkılıp gitmiş, bazıları günümüze ulaşmış.

Yokuş yorucu. Biz tepeye varınca önce Yücetepe Kır Gazinosu'nda soluklanıp kendimize geliyoruz. İstanbul ve ada manzarası buradan en güzel haliyle seyrediliyor. Gün doğumunu ve gün batımını izlemek için de iyi bir nokta.

İki şeyi dürüstçe söylememiz lazım. Birincisi, yokuşta dilek tutmak için ağaçlara su şişesi ambalajları bağlanmış. Bu artık çevre kirliliğinden başka bir şey değil. Adalar Belediyesi ve İBB Turizm'den bu konuda önlem alınmasını rica ediyoruz. İkincisi, giriş ücretsiz olan kilisedeki görevli gelen misafirlere sürekli bağırıyordu. İbadethane olduğu için dikkat istenmesini anlıyoruz, ama kibarca uyarmak da mümkün.

Öğle: Pişi, Balık Ekmek, Lahmacun

Yürüdükten sonra acıkıyorsunuz. Pişi Ada'da çeşit çeşit pişiden seçip yanında ada reçellerini deneyebilirsiniz. Balık ekmek için iki adres var:

Şen Balıkçılık (İsa Çelebi Sok. No:3): Salaş, samimi, ada havasında klasik balık ekmek.
Büyükada Löwe (@buyukada_lowe): Bir diğer balık ekmek durağı.
Daha doyurucu bir şey çekerse canınız, Antep Kuzu Lahmacun'un çıtır lahmacunu var (Maden, Özdemir Sk. No:4).

Büyükada Gezi Programınız Hazır, Haydi Başlayalım!

Öğleden Sonra: Tarih, Edebiyat ve Köşkler

Adada gezip görülecek o kadar çok yer var ki sokaklar, evler ve çay bahçelerini saymıyoruz bile. Bizim vakit ayırdıklarımız:

İsa Tepesi (kuzeydeki tepe): Hristos Kilisesi ve Rum Yetimhanesi burada. Yetimhane bugün biraz harap olsa da dünyanın en büyük ahşap monoblok yapıları arasında sayılıyor.
Adalar Müzesi: İstanbul'un ilk çağdaş kent müzesi. Adaların oluşumundan bugüne uzanan hikâyeyi yüzlerce obje, 20 bin belge, 6 bin fotoğraf, belgesel çekimleri, film ve sözlü tarih kayıtlarıyla anlatıyor. Tarihe ilgisi olanlar için ayrı bir deneyim. Bizi en çok şaşırtan, 400 milyon yıl önce bu denizlerde yaşamış "Zırhlı Balık"ın replikası ve 385 milyon yıllık kalamar benzeri bir yaratığın fosili oldu.
Reşat Nuri Güntekin Köşkü: Sedef Adası'nın tam karşısında, iki katlı, bahçeli, pembe pervazlı zarif bir ev. Yazar burada uzun yıllar yaşamış, birçok eserini yazmış. Şimdi müze ve adanın en çok ziyaret edilen yerlerinden.
Troçki Evi ve Edebiyat Müze Kütüphanesi: Edebiyatla ve tarihle ilgilenenlerin rotasına eklemesi gereken iki durak.
Rahibe Kayası: Kayaların üzerindeki şekiller insanlara ve hayvanlara benzetiliyor. Efsaneye göre VI. Constantinus'un kızı Euphrosyne yedi yaşında Kadınlar Manastırı'nın hücrelerine kapatılmış, İstanbul özlemine dayanamayıp taşlaşmış.
Dinî yapılar: Ayios Dimitrios Kilisesi, Abraham Sinagogu ve adadaki dört camiden biri olan, II. Abdülhamit'in yaptırdığı Hamidiye Camisi.
Yangın Kulesi ve Saat Kulesi: Rota üzerinde denk gelirseniz uğrayın.
Bir de Viranbağ'a yürümeye çalıştık, sonra görevliler bizi dışarı çıkardı. Siz bu hatayı yapmayın.

Köşk meraklıları için adada görülmeye değer yapıların listesi uzun: Mizzi Köşkü, Con Paşa Köşkü, Azaryan Köşkü, Fabiato Köşkü, İzzet Paşa Köşkü, Yalman Yalısı, Mazlum Bey Köşkü, Kuyumcuyan Köşkü, Meziki Köşkü (şimdi otel), Anadolu Kulübü ve Büyükada Rum Yetimhanesi. Bisikletle bir ada turunda çoğuna rastlıyorsunuz.

Aşıklar Tepesi

Manzara izlemek için mutlaka gidin. Dolmuş tam önüne kadar çıkıyor. Aynı yerden tekrar binip merkeze de kolayca dönebiliyorsunuz.

Mola: Gazoz ve Dondurma

Nostaljik lezzetler için Büyükada Gazozcusu ve Sevda Gazozcusu var. Dondurma için en klasik adres Tarihi Prinkipo Dondurmacısı (Nizam, Şht. Recep Koç Cd. No:1 A). Adanın meşhur, devasa, rengârenk dondurmaları burada. Damla sakızlı olanı mutlaka deneyin. Yusuf ve Yunus dondurmacıları da klasikler arasında. Konsept bir dondurma isterseniz Conte'ada'ya bakın. Tatlıda Dolci Cafe Patisserie'nin profiterolü meşhur.

Piknik, Plaj ve Gün Batımı

Hava güzelse Dilburnu'nda piknik yapabilirsiniz. Dilburnu Tabiat Parkı kayalık olduğu için yüzmek isteyenlere adadaki plajlar daha uygun. Piknik sonrası burada gün batımını izlemek adanın en güzel anlarından. Gün batımı için Eskibağ Teras da iyi bir tercih. Belediyenin belirlediği piknik alanları da aileyle ya da sevdiklerinizle vakit geçirmek için ideal.

Bütün gün plajda kalmak isterseniz yeme içme işini orada hallettiğiniz yerler var: Ankada Yanikola, The Roof Ada ve Capri Büyükada.

Akşam: Rakı Balık

Gün bitince deniz kenarında rakı balık vakti. Taze mevsim balıkları ve çeşit çeşit meze eşliğinde Boğaz ve deniz manzarası. Akşam yemeği, gün batımı ve kokteyl için listemiz şöyle:

Loc'Ada (deniz kenarında)
Milto (iskele bölgesinde, eskilerin restoranı)
Tiara's Restaurant Bar
Eskibağ Teras Restaurant
Akasya, Fici, Kıvamında, Sayfiye
Vista Kitchen & Cocktail ve Sermest Büyükada
Ada Kervan Restaurant
Günü hafif tutmak isterseniz Antep Lahmacun da akşam seçenekleri arasında.

Havalar güzelse adanın hemen karşısındaki Sedef Adası'na geçin. Elio Sedef ve Liya Restoran, bizim gitmeye doyamadığımız yerler.

Kahve Molası Listemiz

Bravo Coffee Roasters (Nizam, 23 Nisan Caddesi No:31), adaya adım atar atmaz ya da yorucu bir yürüyüşün ardından şık ve huzurlu bir mola için ideal.

Listemizdeki diğer kahveciler: Splendid'O, Maple, Pier, Bonkör, Prinkipo House, Julius, Madamin Kahvesi ve Giatres Brasserie.

Büyükada'da Nerede Kalınır?

Adada büyük tatil köyleri yok. Oteller küçük, şirin, butik. Birçoğu eskiden köşk olarak kullanılan, restore edilmiş binalar. Merkezde ya da biraz daha gerilerde konaklayabilirsiniz. Marmara'ya ya da yemyeşil ada manzarasına bakan oda seçmek mümkün. Hafta sonu geleceksiniz mutlaka önceden rezervasyon yapın. Ada Palas Hotel'in restoranı güzel.

Daha fazla seçenek için Büyükada Otelleri sayfamıza göz atın, gittiğinizde bizden selam söyleyin.

Ailenizle ya da sevgilinizle rahatça gelebilirsiniz. Sevgilinizle gidecekseniz küçük bir romantik sürpriz hazırlayın, ada buna çok uygun. Zamanda yolculuğa çıkacağınız bir atmosfer var. Fayton artık kullanılmıyor, ama nostalji için hâlâ akılda kalıyor.

Bu Adada Yaşamak İçin 9 Sebep

Ziyaretçi olarak bakıp dönenler çok, ama orada yaşamak isteyenler de az değil. Biz de bazen düşünmeden edemiyoruz:

Sessizlik. Metropolün kalabalığından ve gürültüsünden yorulduysanız, adaya yaklaşırken bile huzuru hissediyorsunuz. Üstelik İstanbul bir vapur uzaklıkta.
Mahalle kültürü. Yan komşunuzu tanımadığınız bir apartmandan çıkıp samimi bir mahalleye geliyorsunuz. Ada halkı sıcak.
Yürüyüş. Ormanlar, hafif yokuşlu yollar, doğanın içinde yenilenerek başlayan bir gün. Her yer yürüme mesafesinde.
Bisiklet. Arabasız, egzozsuz yollar. Adanın etrafında tur atıp tepede kilisenin yanında kahve molası vermek mümkün.
Gün doğumu ve gün batımı. Günün her anında romantik köşeler keşfedilmeyi bekliyor.
Yemek. Taze mevsim balıkları, zeytinyağlı mezeler, yakamoz eşliğinde balık ve içki keyfi.
Dondurma. Damla sakızlısından meyvelisine, her gün yenebilir. Biz için ciddi bir sebep.
Plajlar. Yazın sakin, temiz deniz. Kitap okumak ya da arkadaşlarla küçük bir tavla turnuvası yapmak için ideal.
Piknik. Sepetinizi alıp yeşil alana kilim ya da hamak kurabilirsiniz.

Kremalı börekle güne başlamak, bisiklete atlayıp amaçsızca dolaşmak, bir sahafa ya da nostaljik bir kafeye dalıp saatleri unutmak, günü mümkünse deniz kenarında gün batımıyla bitirmek. Adanın tarifi bu. Bir günde hepsini yapamazsınız, biz de yapamadık. Yeni yerler keşfettikçe listeyi büyütüyoruz.